Πρόγραμμα Επιμελητείας Λοιμώξεων

Στο Νοσοκομείο Ερρίκος Ντυνάν, η ασφάλεια του ασθενούς αποτελεί καθημερινή κλινική πρακτική. Το Πρόγραμμα Επιμελητείας Λοιμώξεων (ΠΕΛ) λειτουργεί ως ένα ολοκληρωμένο, πολυεπιστημονικό σύστημα πρόληψης, έγκαιρης αναγνώρισης και αντιμετώπισης των λοιμώξεων, με συνεχή συνεργασία της Κλινικής Λοιμωξιολογίας, του Μικροβιολογικού Εργαστηρίου, του Φαρμακείου, της Νοσηλευτικής Υπηρεσίας, της Επιτροπής Νοσοκομειακών Λοιμώξεων, των κλινικών τμημάτων και της Διοίκησης. Από το 2023, το πρόγραμμα λειτουργεί καθημερινά με στόχο όχι μόνο να αντιμετωπίζει μια λοίμωξη όταν αυτή εκδηλωθεί, αλλά να εντοπίζει έγκαιρα τον κίνδυνο, να προλαμβάνει επιπλοκές και να υποστηρίζει τεκμηριωμένες κλινικές αποφάσεις.

Ένα επιπλέον επίπεδο προστασίας για κάθε νοσηλευόμενο

Το ΠΕΛ παρακολουθεί σε πραγματικό χρόνο τους λοιμώδεις και επιδημιολογικούς κινδύνους μέσα στο Νοσοκομείο. Η καθημερινή λειτουργία του περιλαμβάνει:

• Morning Report 24/7, με καθημερινή αναφορά κινδύνου και άμεση επικοινωνία με τα κλινικά τμήματα. Αποτελεί τον καθημερινό κύκλο εργασιών του προγράμματος, μετατρέποντας την επιτήρηση λοιμώξεων από μια εκ των υστέρων διαδικασία καταγραφής σε ενεργό μηχανισμό έγκαιρης προειδοποίησης και παρέμβασης.
  
  
• Έγκαιρη αναγνώριση λοιμώξεων υψηλής επικινδυνότητας (HCID)
  
  
• Επιτήρηση και διαχείριση πολυανθεκτικών παθογόνων (MDR) και λοιμώξεων με άμεση εφαρμογή μονώσεων, ενημέρωση τμημάτων και καταγραφή επιδημιολογικών δεικτών.
  
  
• Αντιμικροβιακή Επιμελητεία (Antimicrobial Stewardship – ASP)
  Έλεγχος της χρήσης προστατευόμενων αντιβιοτικών, αξιολόγηση της καταλληλότητας της θεραπείας, ασφαλής αποκλιμάκωση και προσαρμογή στη μικροβιολογική τεκμηρίωση.
  
  
• Επιτήρηση νοσοκομειακών λοιμώξεων και επεμβατικών συσκευών
  Συστηματική παρακολούθηση λοιμώξεων που σχετίζονται με κεντρικές γραμμές, ουροκαθετήρες, αναπνευστήρες και άλλες επεμβατικές συσκευές, με στόχο την πρόληψη λοιμώξεων από κεντρικές γραμμές (CLABSI), ουρολοιμώξεις (CAUTI) και άλλων σοβαρών επιπλοκών.
  
  
• Μεθύστερες Νοσοκομειακές Βακτηριαιμίες (HOB)
  Αυτοματοποιημένη καταγραφή και επιδημιολογική διερεύνηση των μεθύστερων μικροβιαιμιών, ως δείκτης του φορτίου σοβαρών νοσοκομειογενών λοιμώξεων.
  
  
• Υγιεινή των χεριών και χειρουργικές λοιμώξεις
  Εκστρατείες συμμόρφωσης, επιτήρηση της χειρουργικής χημειοπροφύλαξης και πρόληψη των χειρουργικών λοιμώξεων.
  
  
• Ασφάλεια του νοσοκομειακού περιβάλλοντος
  Επιτήρηση της ασφάλειας νερού και αέρα, των κατασκευαστικών εργασιών, των περιβαλλοντικών κινδύνων και άλλων παραγόντων που μπορεί να επηρεάσουν ασθενείς υψηλού κινδύνου.
  
  
• Υγεία και ασφάλεια εργαζομένων
  Εμβολιασμοί κατά την πρόσληψη και εποχικοί εμβολιασμοί, διαχείριση εκθέσεων σε αιχμηρά αντικείμενα και πρόληψη επαγγελματικών λοιμώξεων.
• Εκπαίδευση ιατρικού και νοσηλευτικού προσωπικού
  Εβδομαδιαίες εκπαιδευτικές συναντήσεις, έκδοση κατευθυντήριων οδηγιών, ενημέρωση των τμημάτων και ενίσχυση της συμμόρφωσης στους δείκτες ποιότητας.
• Έρευνα, ανάπτυξη και αξιολόγηση δράσεων
  Εσωτερική αξιολόγηση των παρεμβάσεων, χρήση δεικτών, παρακολούθηση συμμόρφωσης και σύνδεση με οργανισμούς ποιότητας.

Ορθολογική χρήση αντιβιοτικών

Σκοπός του προγράμματος επιστασίας αντιβιοτικών είναι η διασφάλιση της ορθολογικής και τεκμηριωμένης χρήσης των αντιμικροβιακών στους νοσηλευόμενους ασθενείς της Κλινικής, με στόχο τη χορήγηση του κατάλληλου αντιμικροβιακού φαρμάκου μόνο όταν υπάρχει ένδειξη, στον κατάλληλο χρόνο, στη σωστή δόση και για την ενδεδειγμένη διάρκεια.

Η εφαρμογή του προγράμματος αποβλέπει στη βελτίωση των κλινικών εκβάσεων των ασθενών και στην ενίσχυση της ασφάλειάς τους, μέσω της πρόληψης ανεπιθύμητων ενεργειών και επιπλοκών που σχετίζονται με την ακατάλληλη ή παρατεταμένη αντιμικροβιακή θεραπεία. Παράλληλα, συμβάλλει στη μείωση της ανάπτυξης και της διασποράς ανθεκτικών και πολυανθεκτικών μικροοργανισμών, μέσω της ελεγχόμενης και κατάλληλης χρήσης αντιμικροβιακών.

Δευτερογενώς, το πρόγραμμα υποστηρίζει τη συνεχιζόμενη εκπαίδευση όλων των εμπλεκόμενων επαγγελματιών υγείας και τη  βέλτιστη αξιοποίηση των διαθέσιμων πόρων υγείας και τη μείωση του κόστους που συνδέεται με την αδικαιολόγητη ή μη βέλτιστη χρήση αντιμικροβιακών, μέσα από τη συνεχή παρακολούθηση, αξιολόγηση και βελτίωση των πρακτικών αντιμικροβιακής θεραπείας.

Handshake και εκ των προτέρων αιτιολόγηση

Η αντιμικροβιακή επιμελητεία έχει ως πυρήνα την πολιτική ‘Handshake’ μεταξύ των συνταγογράφων και των μελών ΠΕΛ. Ενισχύεται η στενή συνεργασία των ιατρών και της ομάδας ΠΕΛ, υποστηρίζοντας τις κλινικές αποφάσεις.

Η θεραπευτική επιλογή των προστατευόμενων αντιβιοτικών συνοδεύεται από την αντίστοιχη τεκμηρίωση και έγκριση από την εξειδικευμένη ομάδα λοιμώξεων. Έτσι, δημιουργείται μια τεκμηριωμένη αλυσίδα κλινικής απόφασης: από την κλινική ένδειξη και τα μικροβιολογικά ευρήματα έως και την  τελική αξιολόγηση.

Τριμηνιαία ενημέρωση και διαφάνεια

Στο πλαίσιο του ΠΕΛ, οι δείκτες ποιότητας και ασφάλειας μπορούν να συγκεντρώνονται σε ανωνυμοποιημένες αναφορές, με τακτική ενημέρωση των αρμόδιων ελεγκτικών και συνεργαζόμενων φορέων και της διοίκησης

Με αυτόν τον τρόπο, η ποιότητα γίνεται διαφανής, μετρήσιμη και συγκρίσιμη στον χρόνο. Το Νοσοκομείο δεν περιορίζεται στο να δηλώνει ότι εφαρμόζει πολιτικές ασφάλειας. Παρακολουθεί συστηματικά την εφαρμογή τους και αξιολογεί την αποτελεσματικότητά τους μέσω συγκεκριμένων δεικτών.

Προστασία ιδιαίτερα ευάλωτων ασθενών

Η πρόληψη και ο έλεγχος των λοιμώξεων έχουν ιδιαίτερη σημασία για ασθενείς αυξημένου κινδύνου, όπως:

• ογκολογικοί ασθενείς,
• ανοσοκατεσταλμένοι ασθενείς,
• χειρουργικοί ασθενείς,
• ασθενείς ΜΕΘ,
• ηλικιωμένοι και άλλοι ασθενείς με αυξημένη ευπάθεια.

Για αυτούς τους ασθενείς, η έγκαιρη αναγνώριση ενός λοιμώδους κινδύνου, η σωστή εφαρμογή των μέτρων απομόνωσης, η ταχεία μικροβιολογική διερεύνηση και η ορθολογική επιλογή αντιμικροβιακής θεραπείας αποτελούν κρίσιμα στοιχεία της ασφαλούς νοσηλείας.

Ένα δίκτυο επιστημονικής συνεργασίας

Το ΠΕΛ προάγει την διεπιστημονική συνεργασία και δεν αποτελεί μια μεμονωμένη υπηρεσία. Είναι ένα ενιαίο δίκτυο που συνδέει:

• Κλινική Λοιμωξιολογία
  Εξειδικευμένη κλινική αξιολόγηση και καθοδήγηση της αντιμικροβιακής θεραπείας.
• Μικροβιολογικό Εργαστήριο
  Ταχεία ενημέρωση για κρίσιμα αποτελέσματα, πολυανθεκτικά και άλλα παθογόνα και δείκτες μικροβιακής αντοχής.
• Φαρμακείο
  Παρακολούθηση προστατευόμενων αντιβιοτικών, κατανάλωσης και ορθολογικής χρήσης θεραπευτικών σχημάτων.
• Νοσηλευτική Υπηρεσία
  Εφαρμογή μέτρων πρόληψης, μονώσεων και ελέγχων συμμόρφωσης.
• Επιτροπή Νοσοκομειακών Λοιμώξεων
  Σύνδεση της καθημερινής πρακτικής με τις πολιτικές πρόληψης, τα πρωτόκολλα και τους δείκτες ποιότητας.
• Κλινικά Τμήματα & Διοίκηση
  Άμεση επικοινωνία και οργανωτική παρέμβαση όπου απαιτείται.

Από την επιτήρηση στην πρόληψη

Στο Νοσοκομείο Ερρίκος Ντυνάν το ΠΕΛ λειτουργεί ως ένα «κλινικό ραντάρ» για τις λοιμώξεις και τη μικροβιακή αντοχή: συνδέει την κλινική εικόνα, τα εργαστηριακά δεδομένα, την αντιμικροβιακή θεραπεία, την επιδημιολογική επιτήρηση και την πρόληψη σε έναν καθημερινό μηχανισμό λήψης αποφάσεων.